Reiziger Jesús is afkomstig uit het prachtige Cubaanse Viñales, waar hij zijn toeristisch bedrijf Visita Viñales runt. Jesús ging afgelopen jaar met zijn vriendin voor het eerst buiten Cuba op reis en bezocht de landen Bolivia, Servië en Ecuador. Benieuwd naar zijn reiservaringen, zijn toeristische activiteiten in zijn eigen Viñales en zijn kijk op de toeristische toekomst van Cuba, stelden we hem een aantal vragen.

In gesprek met Jesús van Visita Viñales

Wie ben je en waar kom je vandaan?
Ik ben Jesús Sosa García en ik kom uit het dorp Viñales, in het westen van Cuba. Ik ben geboren op het platteland, tussen de tabaksvelden, tussen de dieren, en ik ben opgegroeid in een simpel leven waarbij ik altijd buiten was.

Cuba

Wat was je eerste reiservaring buiten Cuba?
Mijn eerste reis ooit was naar Ecuador. Alleen het vliegen zelf was al fantastisch, het is het meest spannende wat ik ooit in mijn leven heb gedaan. In mijn eentje, zonder familie en met alleen een paspoort op zak. Vliegen is iets dat ik nooit had gedacht dat ik zou doen in mijn leven, een soort van droom. En ik vind vliegen nog steeds even geweldig en magisch als die eerste keer. Ik ben daarna nog naar Bolivia geweest, naar de Galápagoseilanden en ook nog naar Servië, dus ondertussen heb ik vaker gevlogen. Maar wauw, het blijft gaaf.

Hoe anders is Zuid-Amerika dan Cuba?
Het verschil is heel groot. Zo zijn er in Zuid-Amerikaanse landen veel meer spullen, er is meer te koop, er zijn winkels, de mensen hebben meer. Meer eten en kleding, de huizen zijn over het algemeen groter en beter. Natuurlijk zijn er ook armere buurten, vooral in Bolivia heb ik die gezien. Maar over het algemeen is er meer ontwikkeling. Ook zijn er bezienswaardigheden die echt uniek zijn, dingen die we niet hebben in Cuba. Bijvoorbeeld naar de Salar de Uyuni, wat een geweldige plek. Of de Amazone van Ecuador, wauw. Elke dag verbaasde ik me in Ecuador en Bolivia over dingen, zag ik dingen die ik niet kende. Van onbekend fruit op de markt tot rare vogels en andere dieren. Ik had nooit gedacht dat ik zou reizen, dat doen Cubanen gewoonweg niet. En nu kan ik over mijn reizen vertellen, aan mijn familie, aan toeristen in Viñales. Ik vertel ze over de zoutvlakte van Uyuni, over de evenaar bij Mitad del Mundo in Quito, over het snorkelen met zeeleeuwen op de Galápagos… Vaak geloven de buitenlandse toeristen in Cuba me niet en moet ik mijn paspoort laten zien waar ik ben geweest, haha!

Bolivia

Wat mis je het meest als je op reis bent?
Ik heb ondertussen gemerkt dat ik me overal op de wereld wel goed kan voelen. De eerste keer in het buitenland was het moeilijk omdat ik vooral mijn familie miste, maar ondertussen ben ik het gewend dat ik hen langere tijd niet zie. Natuurlijk mis ik ze wel hoor, maar niet zo erg dat ik het niet uithou. Hoewel het fijn is dat ik nu even in Cuba ben en hen weer zie. Maar als er iets is wat op reis het meest mis, is het rijst… En dan specifiek ‘arroz congrí’, het typische Cubaanse eten! Rijst vermengd met zwarte bonen. Ook de vorm van het leven in Cuba mis ik soms wel, het leven is bij ons heel open, iedereen loopt bij elkaar binnen, je hoeft niet eerst te bellen of te kloppen.

Hoe was het om Europa te bezoeken?
Tja, Europa was voor mij echt een droom. We waren afgelopen winter in Belgrado en hebben daar bijna vier maanden in een appartement gewoond. Ik vond de sneeuw echt fantastisch! Ik kan niet eens onder woorden brengen hoe sterk dat sentiment is voor mij. De kou vond ik ook bijzonder om mee te maken. Nu ik weer in Cuba ben, mis ik juist het eten uit Servië… Die volle supermarkten, met zoveel keus. Ook vind ik het heerlijk hoe schoon alles was, de straten, ons appartement. Het was voor mij wel even wennen aan de rust van het leven in Europa. Tenminste, dan bedoel ik dat ik in Belgrado soms wel drie of vier uur alleen kon zijn, thuis, in stilte. Dat bestaat echt niet in Cuba. Na een half uur komt er al iemand binnen, ze lopen gewoon je slaapkamer in en zeggen “hee, wakker worden!”. Alleen bestaat niet in Cuba, en dat heb ik nu wel geleerd in Servië, hoe mensen in Europa veel meer op zichzelf leven. Ik vond het ook fantastisch om in zo’n ontwikkeld land te zijn. Ik hou van moderne steden, met hoe de huizen eruit zien, er is verwarming, het is er schoon, je hebt stofzuigers en afwasmachines… Dat is toch geweldig? Het leven wordt zo veel makkelijk, want in Cuba doe je al dat soort werk met de hand.

Belgrado

Is er iets uit Europa wat je mist nu je in Cuba bent?
Wat ik nu in Cuba het meest mis, is internet. Ik kan dat bijna niet uitleggen aan Cubanen, wat dat is. In Ecuador leerde ik wat het internet was, zat ik urenlang filmpjes te kijken op Youtube. Ook in Servië voelde ik me alsof er een wereld openging, zoveel informatie kun je overal vinden. Je hebt een vraag en hup, je hebt zo een antwoord gevonden! Als ik weer voor langere tijd in Cuba ben, voel ik me soms alsof ik ga ontploffen. Het leven daar staat veel meer stil. Dat was ik vroeger gewend maar nu word ik er af en toe gek van. Ik weet nu wat ik mis in Cuba, wat er op andere plekken in de wereld is. In Cuba ben ik soms gefrustreerd omdat ik beperkingen voel.

Wat is jouw favoriete plek in Cuba?
Dat is waar ik ben geboren, in Viñales. Zonder twijfel. Ik ben een familiemens en hier woont het grootste deel van mijn familie. Ik heb hier tien ooms en tantes die in of vlakbij mijn dorp wonen. Viñales is echt een unieke plek, zo is er maar een. Ik voel me echt thuis hier op het platteland, tussen de natuur, de boeren en paarden, de boerderijen. Dat is mijn geboortegrond. Buiten Viñales hou ik ook van Trinidad, ten oosten van Havana. Omdat het lijkt op Viñales; het is klein dorp met veel leven op straat. De huizen zijn laagbouw en geschilderd in vrolijke kleuren, de straten zijn smal en er is niet veel verkeer. Ik hou niet echt van de grote steden in Cuba, hoewel ik Havana wel heb leren waarderen en me daar nu ook wel thuis voel.

jump

Hoe is het idee voor Visita Vinales.com ontstaan?
Toen ik met mijn Nederlandse vriendin Edith aan het reizen was door Zuid-Amerika, werd ik me meer en meer bewust van de mogelijkheden van het internet. Daarvoor wist ik niet wat een internetpagina was, maar het werd me duidelijk dat iedereen in de wereld zo’n pagina kan zien als het op het internet staat. In Cuba werken mensen met hun handen, als metselaar, in de bouw, op de tabaksvelden. Werken met je hoofd is iets anders. Daar zou ik nooit op gekomen zijn, ik had niet gedacht dat ik het zou kunnen. Mijn vriendin heeft me daarbij geholpen. En ik ben de pagina gestart omdat ik graag mijn familie wil ondersteunen. Het leven in Cuba is behoorlijk zwaar en alleen de mensen die met toeristen werken, kunnen wat extra geld verdienen. lk heb hier in Viñales veel contacten, natuurlijk mijn familie en mensen die ik al mijn hele leven ken, buren, vrienden. Het zijn mensen die ik vertrouw en met mijn website kan ik hen helpen en dat is echt onbetaalbaar voor mij. Daarbij is het voor toeristen natuurlijk hartstikke leuk dat zij zo wat meekrijgen van het échte leven in Cuba, in plaats van dat ze alleen in staatshotels slapen en rondreizen in een grote touringcar met toeristen.

Waar moeten casas particulares op jouw site aan voldoen?
Meest belangrijk is dat de casa gerund wordt door fijne personen. Niet zomaar iedereen mag met zijn casa op mijn pagina. Ik moet ze wel kennen en vertrouwen in ze hebben. Het moeten vriendelijke mensen zijn, want als er toeristen slapen wil ik dat het is alsof ze bij mijn familie slapen. Die persoonlijke touch vind ik heel belangrijk. Tegenwoordig komen er meer internetpagina’s waar je casas particulares kunt boeken, maar die zijn allemaal heel onpersoonlijk. Ik wil dat juist anders doen, dat mensen mij kennen, en weten dat het mijn familie is bij wie ze terecht komen in Cuba. Verder moet de casas op mijn site natuurlijk schoon zijn en comfortabel. Ik help de casas nu met hun inrichting, nu ik weer even in Cuba ben. Want Cubanen houden nogal van bonte en felle kleuren, maar Europeanen schrikken daar nogal van, haha. Dus ik help met het kiezen van de kleuren van de muren, de lakens, de kleedjes, etcetera. Ik ben begonnen met drie casas op mijn website en die met bonte kleuren lopen het minst goed. Dus nu help ik een beetje met het restylen, zodat het er nog steeds Cubaans uitziet maar wel iets meer richting de smaak van de toeristen.

Hike

Wat is persoonlijk jouw favoriete tour die op je site staat?
Er staat op dit moment maar één tour op mijn pagina, haha. Maar die tour is wel echt geweldig. Het is een paardrijdexcursie van vier uur, met mijn neef Yoanki als gids, die heeft een gidslicentie van de staat. Zijn paarden zijn gezond en krijgen goed te eten, en dat is niet bij alle tours in Viñales zo. Het platteland van Viñales is fenomenaal en tijdens die tour van vier uur rijd je door de natuur, tussen tabaksplantages, droogschuren, je gaat langs bij het huis van een boer. Daar kun je zien hoe sigaren worden gemaakt, hoe het proces van tabak is. En natuurlijk kun je onderweg ook sigaren kopen of een koude mojito. Als er toeristen zijn die de tour boeken en ik ben op dat moment in Cuba, dan ga ik met ze mee, zo leuk vind ik het zelf om paard te rijden.

Wat vind je het leukst om te doen m.b.t. Visita Viñales?
Het leukste vind ik het ontmoeten van de toeristen, met ze praten in real life. Of ze de tour leuk vonden, wat ze van de casa vinden. Als ik Viñales ben ga ik altijd even langs bij de toeristen, om een praatje te maken. Ik help ze met fietsen huren, met tips over welk restaurant ze heen moeten. En ik kan soms Nederlands met ze oefenen! Want ik ben bezig met taallessen zodat ik me straks in Nederland al een beetje verstaanbaar kan maken. Als ik niet in Cuba ben, vind ik het heel leuk om reviews te horen van klanten, om commentaar te ontvangen. En dan natuurijk het liefst dat ze het leuk hebben gehad, in de casa, tijdens de excursie. Het blijft bijzonder dat mijn familie dan daar in Cuba voor mijn klanten zorgt, zo leuk.

Seal

Hoe zie jij de toeristische toekomst van Cuba?
Op dit moment zijn er echt heel veel toeristen in Cuba, meer dan ooit. De toeristen zijn bang dat de typische Cubaanse dingen uit het straatbeeld verdwijnen, nu de relaties tussen Cuba en Amerika verbeteren. Langzaamaan komt er ook ontwikkeling. Als je kijkt naar andere landen, die hebben zich in de afgelopen 10, 15 jaar ontwikkeld op het gebied van economie en technologie. En dat gaat hier in Cuba nu ook beginnen. Maar ik denk ook dat het een opleving is. Of misschien ben ik daar een beetje bang voor, haha. Als de oude Cubaanse dingen langzaam worden vervangen door nieuwe dingen, zullen uiteindelijk ook de toeristen weer afnemen. Dat denk ik, dat het echt een hype is van nu. Hoewel het niveau van toerisme wel hoger zal blijven dan daarvoor, gewoon omdat het reizen makkelijker wordt. De stranden en het lekker weer blijven, dus toeristen zullen blijven komen.

Wat doen de momentele veranderingen met je land?
Heel veel dingen veranderen op dit moment. Ik ben nu terug in Cuba voor een paar maanden en ik zie dat veel dingen verbeterd zijn sinds de vorige keer. Mensen kunnen nu een eigen bar beginnen, privégerund, dat kon daarvoor echt niet. De patenten voor het hebben van een casa particular zijn ook veel goedkoper geworden, zodat het voor meer mensen financieel mogelijk is om te gaan verhuren aan toeristen. Ook komt er steeds meer informatievoorziening. De radio, tv en krant worden gereguleerd door de Cubaanse staat, maar bijna elke Cubaan heeft wel familie in Amerika wonen en via die weg horen we nieuwtjes. Het internet wordt ook makkelijker toegankelijk, zo heeft zelfs Viñales tegenwoordig een plek met wifi en is de uurprijs van het internetten ook goedkoper geworden. De wereld lijkt ineens wat groter te worden voor de Cubanen en dat is een hele welkome verandering. De dingen waar ik mijn familie vorig jaar over vertelde, na mijn half jaar in Ecuador en Bolivia, kunnen ze nu langzaamaan zelf ook zien en ervaren. Winkels, internet, een eigen bedrijfje beginnen… Dat soort dingen.

Kayak

Wat maakt Cuba volgens jou een perfect land voor toeristen?
Er is veel ‘vida’, oftewel levendigheid op straat, energie en levenslust. Verder is het er vrijwel altijd lekker weer en de stranden zijn fenomenaal. Havana is een gave plek, met veel geschiedenis en veel belangrijke gebouwen, gecombineerd met het typische Cubaanse straatbeeld van oldtimers en plaza’s. Wat dat betreft is Cuba echt uniek, dat straatbeeld vind je nergens anders ter wereld. En verder is er in Cuba eigenlijk geen criminaliteit, je kunt overal veilig lopen en zal op straat bijvoorbeeld geen wapens zien. Elke toerist loopt met flink wat cash geld rond (want pinautomaten zijn er niet of werken bijna nooit), maar iedereen voelt zich wel gewoon veilig. En terecht. Ook in je eentje reizen kan hier prima. Oh en een laatste reden waarom Cuba perfect is voor toeristen: door de mojito’s natuurlijk!

Heb je nog een speciale reistip over Cuba voor onze lezers?
Als je naar Cuba gaat, zorg dan dat je in een casa particular slaapt. Dat is zoveel leuker dan in een hotel. Zo leer je Cuba echt kennen, bij een familie, gewoon in een straat waar Cubanen zelf ook wonen. De buren komen binnenlopen, de kinderen gaan naar school, de tv staat aan. Het helpt ook om een paar woorden Spaans te spreken, dan gaan er ineens meer deuren voor je open. Dan kun je niet alleen kijken naar het leven in Cuba, maar ook zelf meepraten en bijvoorbeeld vragen stellen. Ook leuk: ga ‘s avonds naar een salsabar. Dan voel je het ritme van Cuba!

bike

Welke grote reiswens zou jij persoonlijk graag in vervulling zien gaan?
Die vraag stelt mijn vriendin me ook altijd, haha. Om eerlijk te zijn: ik heb niet echt een reiswens. Want als Cubaan heb ik in het verleden nooit gedacht dat ik ooit zou reizen. Ik had geen landkaart en wist niet hoe groot de wereld was. Daarom droomde ik vroeger niet over bepaalde landen of reizen. Zo heb ik gewoon nooit gedacht. Op dit moment zijn dingen anders en als ik nu een plek moet noemen, zou ik zeggen: Nederland. Daar komt mijn vriendin vandaan, daar wonen haar ouders en vrienden. Haar ouders hebben mij opgezocht in Cuba, we hebben samen rondgereisd en ik wil graag bij hen op bezoek in Nederland. Ik wil het leven van mijn vriendin zien, de plekken die zij kent en waar zij vaak komt, waar ze woont, waar ze werkt. En als ik er echt over nadenk, schiet me in de rest van de wereld maar één plek te binnen: Brazilië! Op de Cubaanse televisie worden dagelijks populaire Braziliaanse ‘telenovelas’ (soapseries) afgespeeld. Rio de Janeiro… Die plek ken ik van tv en is soort van een droom voor veel Cubanen, haha. Maar daar heb ik een visum voor nodig en dat ligt niet echt binnen handbereik. Ik heb er nooit daadwerkelijk over nagedacht dat ik ooit naar Brazilië zou gaan! Het is meer een soort droom, buiten bereik zeg maar. Maar wie weet, in de toekomst. Ik had ook nooit gedacht dat ik naar Ecuador, Bolivia of Nederland zou gaan, dus wie weet wat de toekomst nog brengt.

Ben je net als Jesús van Visita Viñales ook een fervent reiziger, of ben je werkzaam in de reiswereld en wil je ook een interview met ons doen? Neem dan contact met ons op via het contactformulier op deze site. Ga voor meer informatie over Jesús en zijn bedrijf Visita Viñales naar zijn website.